«دلم برای خدا می سوزد که همیشه تنهاست. آن شبی که حاج آقا جوادی گفت این چیزها را، اصلن فکر نکردم تنهایی خوب است یا بد. اما حالا که می بینم تنهایی یعنی این که مثلا صبح تا شب توی خانه ای بمانی که آدم هایش با هم حرف نمی زنند و حوصله نداشته باشی پیک نوروزی ات را حل کنی و یا حتی میلت نکشد همراه مامان و خواهرت بروی سر قبر بابا بزرگت و همه اش یک جا بنشینی و هیچ پسر عمو و پسر عمه ای دورت نباشد، دلم می سوزد. دلم خیلی می سوزد برای خدا که هیچ کس مثل خودش را ندارد که سرش گرم شود ...».

این سطور بخشی از رمان 155 صفحه ای مهدی شریفی است که پیشتر توسط «نشر چشمه» روانه ی بازار شده. رمانی در نه بخش که به نامهای فرشته، بابابزرگ، کلاه حصیری، گوسفندها، آدم ها، ادوکلن، شمال و قبر نام گذاری شده. 

مهدی شریفی هم از آن دست نویسنده هایی است که هفته ی گذشته همین جا  در فرهیختگان در یادداشتی به بهانه ی انتشار رمان «اینجا نرسیده به پل» نخستین رمان آنیتا یارمحمدی و تحت عنوان «نویسنده هم نسل» از آنها نوشتم و از این که در این فضای رخوت و رکودی که حاکم شده بر ادبیات داستانی، امیدمان باید به آنها باشد، به نوشتن آنها و صد البته به تلاش و به کوششان. تلاش و کوششی که باید قدر دانسته شود و نوشتن از آنها و معرفی کارشان و بررسی نقاط و ضعف و قوتشان (در حد بضاعت) کمترین کاریست که از همچو منی بر می آید. کتابهای این نویسندگان هم نسل باید دیده شود، خوانده شود و نقد شود تا چراغ راهی باشد برای آینده ی شان و برای ادبیات این سرزمین. 

مهدی شریفی متولد پاییز هزار و سیصد وشصت هفت است. آن طور که شنیده ام دانشجوی مقطع کارشناسی ارشد جامعه شناسی است و در عین حال هم درس طلبگی می خواند تا ملبس شود به لباس روحانیت. پیشتر شنیده بودم مرحوم آیت الله زنجانی هم داستان می نوشته. داستان هایی که نمی دانم منتشرشان کرده یا نه. عموی خودم نیز که خارج فقه و اصول خوانده داستان می نویسد و در دانشگاه ادبیات نمایشی تدریس می کند. همو که به اصرار مجبورم کرد به خواندن دوره ی ده جلدی «کلیدر» محمود دولت آبادی، اصراری که با وجود وقتی که ازم گرفت حاصلش برایم لذتی ناب بود و شیرینی اش را هنوز و گه گاه که بعد از چندی به سراغش می روم با ورق زدن دوباره اش مزه مزه می کنم. یک بار هم عمو نسخه ای از «منِ او» ی رضا امیرخانی را پیش رویم گذاشت و گفت بخوان. بعد البته انکار من بود و دست نگرفتن کتاب به این بهانه که احساس می کردم رضا امیر خانی نویسنده ای است حکومتی که تیراژ بالای کتابهایش را مدیون حمایتهای نهان و آشکار دولتی است، و فکر می کردم اگر نبود این حمایتها، ظرف چند روز کتابش از ارشاد مجوز نمی گرفت و چاپ نمی شد، آنهم وزارت ارشادی که سالهاست کتابی مثل «زوال کلنل» محمود دولت آبادی را که به چند زبان دیگر ترجمه شده و نامزد یکی دو جایزه ی معتبر بین المللی شده بلاتکلیف نگه داشته تا خوانندگان هم زبان این نویسنده در کشورش از خواندن اثری از نویسنده ی محبوب شان محروم شوند. این ها دلایلی بود که دوست نداشتم سراغ آثار امیرخانی بروم. اما همین اصرار عموی معمم ام بود که باعث شد «منِ او» را دست بگیرم و یک نفس بخوانم و بعد هم پشت بند آن «ارمیا» و «بیوتن» و هر چه که تا امروز منتشر کرده از مجموعه مقالاتش گرفته تا سفرنامه هایش و این آخری قصه ی سفرش به افغانستان «جانستان، کابلستان» را بخوانم و بشوم یکی از خوانندگان آثار امیرخانی که این طور که در سایت شخصی اش نوشته از مرز پانصد هزار تَن گذشته اند.  

راستش وقتی کتاب «تن ها» ی مهدی شریفی را که به نام «تنهای تنها» آغاز کرده می خواندم به همین چیزها فکر کردم. به این که چه احساس خوبی است وقتی کسی که لباس حضرتِ پیغمبر را پوشیده برایت داستان می گوید و داستانش برای توی جوانِ بیست و چند ساله خوش می آید و سخت به دلت می نشیند. به خصوص که می بینی همین اطرافت، همین خانه های دوستان و آشنایان دور و نزدیکت، چه طور مورد هجوم بی رحمانه ی انواع و اقسام برنامه ها و سریال های دست چندمی چون «حریم سلطان» قرار گرفته اند و مجریان فرهنگی کشورت را از صدا و سیما گرفته تا دیگران در خواب غفلت می بینی و وقتی نظاره می کنی دست هایشان را که چه طور به نشانه ی تسلیم بالا رفته، آن وقت بیشتر از قبل در دل تحسین می کنی کار این داستان نویسان هم میهن ات را. بعد به یاد می آوری کلام مقدس را و این پرسش در ذهنت نقش می بندد مگر حضرت حق به پیامبر رحمت اش نفرموده که «ما بهترین داستان سرایی را با وحی فرستادن همین قرآن بر تو می خوانیم»؟ چراغ راهی برای آینده. بعد می پرسی پس چرا باید در این کشور هفتاد میلیونی که داعیه ی فرهنگ و هنرش زبان زد عام است و خاص، تیراژ کتاب اش به جز معدودی استثنا در خوش بینانه ترین حالت از یکی دو هزار نسخه فراتر نرود. بعد شاید آن وقت باشد که تکه ی پایانی رمان مهدی شریفی در ذهنت نقش ببندد، آنجا که می گوید:

«صدای صلوات مردمی که جمع شده اند توی امام زاده شاه غیب می رسد به گوش هام. هوا تاریک شده. به چاله ای که نزدیک قبر بابا بزرگ است خیره می شوم و دنبال هیچ چیز نمی گردم توی تاریکی هاش. اول پاهایم را آویزان می کنم تویش و بعد همه ی خودم را جا می دهم بین دیواره های خاکی اش و حالا مثل جنازه ای بدون کفن می خوابم روی خاک نرم و خیره می شوم به آسمان. مداح دعای کمیل چند بار تکرار می کند: الهی و ربی من لی غیرک ...».

*********

فرهیختگان